Grupy zawodowe

Problematyka pracy pielęgniarki » Grupy zawodowe

Grupy zawodowe mają również specyficzne dla siebie układy stosunków. Im większa, silniejsza oraz bardziej skonsolidowana jest grupa, tym większe ma możliwości ochrony wspólnych interesów. Grupa zawodowa ustala zasady i normy postępowania dla swych członków, kontroluje, czy są one przestrzegane i może stosować różne formy nacisku na tych, którzy się z nich wyłamują. Wywierana presja bywa nieraz tak duża, a zastosowane środki tak dotkliwe, że jednostka woli postępować zgodnie z przyjętymi normami, bowiem zapewnia jej to różne korzyści w postaci psychicznego oparcia, obrony jej interesów przez grupę itd. Zdarzyć się może i tak, że grupa wymaga zachowań działających na szkodę innych ludzi, zmuszając do nieuczciwości, mniejszej wydajności pracy, do picia alkoholu, brania łapówek itp. Środki nacisku stosowane przez grupę mogą powodować, iż jednostka podporządkowuje się jej wymaganiom, nie mając sił do przeciwstawienia się naciskom, ale czyni to wbrew swojej woli. Ta rozbieżność między pragnieniami człowieka a narzuconą koniecznością odmiennego postępowania wywołuje stany niezadowolenia, buntu i może stać się przyczyną dążenia do zmiany środowiska.

Środowisko społeczne można jeszcze różnicować w zależności od miejsca zamieszkania i specyficznych cech terytorialnych. Wyróżnia się wtedy środowiska miejskie i wiejskie?, wśród których można tworzyć jeszcze dalsze podziały, jak pokazuje to niżej zamieszczona rycina. 

W każdym z wyróżnionych na ryc. 1 środowisk występują specyficzne dla niego odrębności panujące w stosunkach społecznych i kulturowych. Inne wymagania stawia jednostkom środowisko wiejskie, a inne miejskie. Wynika to z jego wielkości, siły więzów łączących ludzi, różnorodności nawiązywanych kontaktów, możliwości sprawowania kontroli społecznej oraz dysponowania mniej lub bardziej licznym asortymentem środków przymusu dla zdopingowania ludzi do postępowania zgodnego z przyjętymi w danej grupie sposobami zachowań (zależeć one mogą od przekonań, wierzeń, tradycji itp.).

Według przewidywań socjologów niniejszy podział z czasem zaniknie, gdyż ulegają zatarciu ścisłe granice między wsią a małym miasteczkiem. Duże miasta powiększają się i włączają w swe granice wsie okoliczne czy małe miasteczka. Unifikująco na zachowanie i reakcje ludzi działają środki masowego przekazu. Wzbogacają one wiedzę ludzi, wpływają na rozbudzanie potrzeb, zachęcają do zmiany niektórych działań i umożliwiają kształcenie. Z punktu widzenia przydatności do pracy pielęgniarki dzieli się jeszcze środowiska bardziej szczegółowo i wyróżnia: a) środowisko rodzinne, b) środowisko przedszkolne i szkolne, c) środowisko grupy zawodowej. W dalszych rozważaniach używając terminu „środowisko" będziemy mieli na uwadze jedno z ww. szczegółowych środowisk.